Yatırımlık Daire Alıp Kiraya Vermek

       Sonunda biz de eski daire alıp, yenileyip kiraya verenler kervanına katıldık. Evet, yaşadığımız yerde, yani Belçika’da bu yöntem en gözde yatırım araçlarından birisi.
       15 Kasım 2016’da noterde kesin alım için gerekli evrakları imzaladık. Yeni dairemiz 1902 yılında inşa edilmiş üç dairelik bir binanın orta katında bulunuyor. Daire sahibi genç bir hanımdı. Daireyi 2011 yılında almış ve 5 sene boyunca hiçbir tadilat yapmadan içinde oturmuş. Banyo fayansları kırık olduğu için yatak odası duvarı su alıyordu. Doğalgaz kombisi 1986 tarihliydi. Kombi dairenin içinde değil bodrum katındaydı. Kalorifer boruları yalıtımsız bir şekilde soğuk bodrumdan daireye çıktığı için ısı kaybı çok fazlaydı. Üstüne üstlük komşular arasında geçimsizlik olan sorunlu bir bina olduğunu fark ettik. Bodrum ve merdivenlerde koca koca sıçanlar cirit atıyor, dairede ise fareler dolaşıyordu.
Kadıncağız evi satıp biran önce kurtulmak istiyordu. 105.000EUR’ya satışa çıkardığı dairesini pazarlıkla 95.000EUR’ya bıraktı. Antwerp ve dairenin bulunduğu bölge için oldukça ucuz bir fiyattı.
Yeşil alan manzaralı daire
Yeşil alan manzaralı daire
Daire son olarak 1999-2000 yılında üstünkörü bir tadilattan geçmişti. Su tesisatı belki de 50 yıllıktı. Tüm daireler için tek su saatine bağlıydı. Komşular arası su faturasını kim az ödedi kim çok ödedi kavgasından alt komşu ile üst komşu mahkemelik olmuşlardı.
Biz gözümüzü karartıp herşeyi ile daireyi yenileme işine giriştik. Su saatlerini ayırma kararı aldık.
Eski bir mutfak ve bürodan bozma mutfak adası
Eski bir mutfak ve bürodan bozma mutfak adası
Para Bey 16 Kasım 2016 itibarı ile dairenin yıkım işine girişti. Daire 4 duvar kalana kadar her şeyi çekiç ve matkapla yıkıp söktü. Tüm inşaat çöpünü(ki 3-5 ton vardır) kendi başına çöp ayırma merkezine taşıdı. Daha sonra gerek kendisi gerek ustalarla çalışarak daireyi tam 2.5 ay içinde yeniden oturulur hale getirdik. Yapılan işlemler şunlar:
1- Daire dört duvar kalana kadar herşeyin yıkılıp inşaat çöpünün atılması.(Para Bey)
2- tüm su ve ısınma tesisatının kırılıp yeniden kurulması.(Faruk Usta sağ olsun)
Mutfak yıkılınca çürümüş tahta zeminle karşılaştık
Mutfak yıkılıp laminat parke kaldırılınca çürümüş tahta zeminle karşılaştık
3- elektrik tesisatının kısmi olarak elden geçirilmesi. Özellikle indüksyon ocak için mutfağa yeni tesisat gerekti.(Rıza Usta ve adamları)
4- banyo ve mutfağın kırılıp herşeyi ile yeniden yapılması (Faruk Usta ve Nedim usta)
5- mutfak ve salon arasındaki duvarın kaldırılıp tek oda haline getirilmesi (Para Bey)
6- tüm daireye yeni alçı sıva (Nedim Usta)
7- tüm daireye ahşap parke döşenmesi (Samir, Aslan, Mustafa)
8- kapı ve duvarların boyanması (Memet Usta)
Yukarıda saydığım işlemler yaklaşık 23.000EUR tuttu.
Tadilat sonrası fotoğrafları aşağıda.
siyah granit mutfak tezgahından önce mutfağın hali
siyah granit mutfak tezgahından önce mutfağın hali
açık mutfaklı manzaralı ferah salon
açık mutfaklı manzaralı ferah salon
yatak odası
yatak odası
yeni kombi ve tuvalet
yeni kombi ve tuvalet

termostatlı duş ve lavabo

banyo mobilyası
banyo mobilyası
Daireyi tamamladığımızda satmak ve kiraya vermek arasında gidip geldik. Satarsak elimize iyi bir para geçecekti, ancak o parayı başka bir bina almak için kullanacaktık. Tekrar tadilat işine girişmek istemediğimizden ilk 5 sene için kiraya vermeye karar verdik. Ancak boş olarak değil de eşyalı kiraya vermenin getirisinin daha yüksek olduğunu fark ettik. İki sebepten dolayı:
1- Antwep yoğun göç alan bir yer ve yeni gelenler yerleşene kadar geçici yer arayışında.
2- Şehre 6 ay-1yıl-2yıl gibi kısa süreliğine çalışmaya gelen kalifiye elemanlar oluyor. Onlar mutlaka eşyalı daire istiyor. Küçük ve konforlu daire arıyorlar.
2- Boşanma/ayrılma oranları yüksek. Birçok insanın geçici, eşyalı, 6 ay -1 sene arası kalacak yere ihyiyacı oluyor.
3- Belçika kira kontratları asgari 3 yıllık. Kiracı evi 3 yıldan önce boşaltmak isterse ev sahibine ceza ödemek zorunda kalabiliyor. Biz ise 6 ay gibi kısa vadeli kontratlar yaparak insanlara esneklik sunma modeline karar kıldık.
2017 Şubat-Mart-Nisan aylarında evi airbnb ile günlük kiraya verdik. Airbnb getirisi kiradan elbette daha fazla oldu, ancak ben otelcilik mesleğine soyunma niyetinde olmadığım için daireyi kiralama kararı aldım.  Açıkçası uğraşmak istemedim. Mayıs başı itibarı ile bir klasik müzik keman sanatçısına evimizi 6 aylığına kiraladık. Şu anda ev kendi kendini ödüyor. 10 sene içinde ödemesi bitecek.
Aşağıdaki fotoğraflarda dairenin mobilyalı halini görebilirsiniz. Daireyi her zevke hitap eden iskandinav tarzında döşedik.
mobilyalı mutfakyatak odası
Daire Antwerp Merkez Tren İstasyonuna yürüme mesafesinde, fiyatların yükselişte olduğu bir bölgede. Bu daire için önümüzdeki 10 sene içinde enflasyondan yüksek bir fiyat artışı bekliyoruz. Tadilatını kaliteli malzeme ve modası geçmeyen renkler(beyaz ve ahşap) ile yaptığımız için 10 sene sonra daire hala yeni olacak. En geç 10 sene içinde de daireyi satıp elimize geçen para ile başka bir yatırım yapacağız Allah nasip ederse.
Tadilat işlemi elbette kolay olmadı, ancak en büyük zorluk komşuları adam etmek oldu. Biz geldiğimizde diğer iki komşu mahkemelik olmuş ve her yer bakımsızdı. Binayı koca koca sıçanlar basmıştı, çünkü bu insanlar çöplerini merdiven aralığına kapının hemen önüne bırakıyordu. İnsanlara sıçanların atık yemek kokusuna geldiğini bir türlü anlatamadım! Ben anlattıkça onlar birbirlerini suçladı. En sonunda diğer daire sahiplerini arayıp çöpleri uygun yerlere atmazlarsa mahkemeye vereceğim diye tehdit ederek olayı çözdük. Bazı insanlar sebep sonuç ilişkisi maalesef kuramıyor. Yaptıkları hareketlerin sonucunu düşünmüyor. Başlarına gelen herşey başkalarının suçu. Kendilerinin asla bir sorumluluğu YOK!(gelen sıçanlar onların attığı çöplere gelmiyor mesela)
Tam 2.5-3 ay çok uğraştık. Sonuç: Görenlerin hayran kaldığı, sade, şık, konforlu, sıcak ve yaşayana huzur veren bir daire. Kiracımız klasik müzik kemancısı. Avrupa’ya 1 yıllığına gelmiş. Bizim daireyi bulduğu için kendini şanslı sayıyor. Nevresiminden, mutfak havlusuna, iğnesinden ipliğine kadar bir eve gereken her tür eşyayı, her konforu sağladık. Kiracımız diş fırçası ve giyisileri dışında hiçbir şey getirmedi. Evimizi iyi kullandığına inanıyorum. Bundan sonra da öyle sanıyorum ki o daire kolay kolay boş kalmaz.
Elle tutulur en büyük kazanımımız elbette para oldu. 60.000EUR ve bol emek yatırdığımız bir dairenin taksitini kiracılarımız ödeyecek ve 10 sene sonra en az 200.000EUR’ya satabileceğim. Ancak bizim için elle tutulmayan kazanımlar da çok önemli: diğer insanlar için, komşularım ve kiracılarım için güzel birşey yaptık. Kendim kullanmak istemeyeceğim, içime sinmeyen hiçbir şeyi kiracılarıma da layık görmedim. Tadilat yaparken fiyat-kalite dengesini iyi tutturmaya çalıştım. Aşırı harcamalar ve gereksiz lükslere girmedim. Her kuruşu hesap etsek de asla en ucuz malzemeye kaçmadık. Çok uzun yıllar sağlam kalacak, kullanışlı, basit çizgileri olan, sade ve doğal malzemeler kullandık: musluklar basit ve çok kaliteli, fayanslar kare ve beyaz, zemin 100 yıl da geçse modası geçmeyecek olan ahşap, mutfak sade, beyaz ve kullanışlı, duvar boyası yine modaya yenilmeyen bir renk: beyaz. tüm ışıklandırma ve elektrikli aletler tasarruflu ve uzun süre dayanan cinsten.
   Komşulara kavga dövüş de olsa iyilik yaptık ve binayı birazcık adam ettik. Artık binada fare ve sıçan yok. Her yer temiz ve kimse kapı önüne çöp bırakmıyor(yani öyle umuyorum). Su sayaçlarını ayırdık. Her dairenin ayrı su sayacı var artık ve dolayısıyla fatura kavgaları da bitti. Eskiden çöplük olan bodrum kata çamaşır makineleri konuldu. Temiz ve bakımlı bir yer oldu. Kavga dövüş de olsa komşularımızın hayat standardını artırdık. Kuralların tüm binayı iyileştirmek için olduğunu görünce kurallara uymaya ve bize saygı duymaya başladılar.
    Güzel ve kaliteli bir ev yaptığımız için güzel, kaliteli bir kiracımız oldu. Kiracımız meğersem klasik müzik camiasında iyi tanınan ünlü bir isimmiş! Bizi konserine davet etti ve orkestra ile tanışma şerefine nail olacağız. Çok heyecanlıyım. Büyük bir kazanım benim için. Bizden memnun olmasa bu jesti yapmazdı. İnsanlar için elle tutulur, gözle görülür artı değer yaratmanın hazzını yaşıyoruz açıkçası. Ayrıca evimizde çalışmış olan ustaların evlerine, çocuklarına helal ekmek götürmesine vesile olsuk. Allah’a şükürler olsun.